PROLOG TRAZIMET Stom i blertë brî nji lumi VJOLLZA, ZAMAKU, ZYMYLI, KARAJFILI, LASHAGJELI ZAMAKU Moj Vjollzë — Pinjollzë — Shka ké Qi zbé E irnue Je n' ftyrë N' ket mnyrë? A thue Tý zi T' ká rá Me pá? Me ndie? Pse s' miret E endiret As s' kján. As s' fshán, Besa, kurrkush. VJOLLZA Jo prá, Mor vllá, Zamak! Se gjak Mue zemëra, E shkreta, M' pikon, E jeta Per s' tepermi M' randon: Ke sot Po shof E n j of, Se kot Jam ba N' asgia N' fushë e n' gajush. Kür prendvera Del, atëhera Un nper ara, Nper gardhije, Nper vërrije Lejë ma e para, E dishmoj — se dimni shkoj. Sado e ultë E e perkultë, Jam e vjefshme Edhe e kandshme: Jam e erandshme Edhè e hieshme Si m'tokë t'zezë — ashtu mbi tryezë Por krenarja, Por restarja Drandofille Ka gue krye, S' m' kqyrë me sye, E mbas dore — m' lên perore. Prandej fshajë Prandej kjajë, Prandej moti m' shkon në váj! ZAMAKU Po, po; edhè vete kam ndie — Sidomos njitash vonë — Tue folë, mana, m j af t zï Per ket Mbretneshen t' onë: Se kjo sod asht tue i ba T' gjitha Lulet n' asgja Por s' asht per t' u çuditun; Pse m' tokë, besa, shum herë, Kür nji m' ndoj kambë t' jet rritun Nuk rrin pa shkelë aj m' tjerë, E mbahet pikë prej qiellit, Megjithsè t' jet ród thkndillit. Vee. shka, mbasï do t' jetë Ndokush, qi m' tjerë t' sundojë, Do t' jet, moj Vjollzë e shkretë, Ndokush qi edhè t' ndigjojë. Prandej zani do shue, Pse asht kot edhè me u ankue. KARAJFILI Ma kadalë, Zamak, nji hera, Pse pa hiri as na s' kern' lé; Pse as pa né nuk cilë prendvera: Na edhè ba j me hij e mbi dhé. Na n' detyrë e dij se jena Drandofilles me i ndigjue: Me na shkelë por permbi krena, Per s' te gjallë s' kern' m' e durue, Drandofillja pse asht Mbretneshë, Ajo ligjen ká mbi veti: Per pa ligjë, me kênë hyjneshë, S' ká me i hecë mbï né vullndeti. Sa me kênë robi i ndokujë, Po, 'i qind herë un bâhem hîth, A se Ikojë qi binë nper ujë, A se kingel n' ndonji vrïth. Vetem ligja do t' sundoje E j o rodi a pasunija; Edhè ligjës do t' i ndigjoje Si parsimi ashtu vogjlija. E prandej un kish' me thanun, Se Mbretneshë, ndêjun m' selï, Drandofillja ma s' do lanun: Mjaft prej sajë kern' hjekë na zí. ZAMAKU Kür cilë Zymyli, Këndon bylbyli, Gëzon prendvera: Permallshem era Me gjeth t' mí flet, E Lulet t j era Me m' pasë duen nget. Vee, po, se asht njana Nder Luie t' tana, Qi don me m' ba Mue sod n' asgja, E per nget s' m' don, Edhè pa pra Ajo m' poshtnon: Asht Drandofillja, Qi krenare — edhè restare As me sy mue nuk m' shikjon. LASHAGJELI Mbasi ket fjalë, pra, Vjollza këtu e çili, Un tham, lum Karajfili, Se Drandofillja ma s' do lânë mbi né, Por se do zgjedhun nji Mbretneshë e ré. KARAJFILI E pra vete kish' me thanun, Jo ve? se Drandofillja Mbretneshë mbi né s' do lânun: Mbasì i hupi ksajë fillja: Por se as tjeter s' do zgjedhun; E se parsimi i Lulevet, Ne kuvend ata mbledhun, Mbas nevojvet te fisevet, Per vedi ligjët t' i presin, E n' punë edhè t' i qesin Nder né nper nji Pari, Qi t' ketë, po, pergjegjsï Per cdo veprim qi ban Ne fushë, në vrri e n' plan: Elè per... lugë n' sahan. Veg mbasi Lulet sod kan me u bashkue, Per me kuvendë mbi punë te gjith Mbretnis, Aty ket fjalë na kem m' e bisedue E kem' m' e lanë si e lypë vete udha e urtis.